Martha Gellhorn


De afgelopen weken heb ik bijna alleen maar boeken met het thema oorlog gelezen. Dat komt natuurlijk omdat al die boeken in de bibliotheek in ?¬©?¬©n en dezelfde kast staan en ik gewoon aan het graaien ga. Ik had het al eerder over “The guns of august” en “A distant mirror”, maar nu ben ik met “Het gezicht van oorlog” bezig, van Martha Gellhorn.

Het boek is een verzameling reportages over de belangrijkste oorlogen van de 20e eeuw. Het begint met de Spaanse Burgeroorlog (samen met haar toenmalige man Ernest Hemingway) en gaat via de Tweede Wereldoorlog, Nederlands-Indi?´¬¥, Vietnam, Israel naar de oorlogen in Midden-Amerika.
Ze kiest steeds partij voor de slachtoffers en heeft geen goed woord over voor de politici, de wereldleiders, kleine mannetjes die het tijdelijk voor het zeggen hebben en er een grote puinhoop van maken.
Naarmate het boek vordert, vind ik het leed onverdraaglijker worden. Ze beschrijft mensen in El Salvador die verdwenen zijn, gemarteld, verkracht en onthoofd, om helemaal niks. Ik moest af en toe ophouden met lezen.

Volgens haar biograaf Carl Rollyson heeft ze een nogal eenvoudige, ?©?©n-dimensionale kijk op conflicten en meet ze bijvoorbeeld met twee verschillende maten als ze het over de oorlogsmisdaden van communistisch China of over die van de Verenigde Staten heeft, maar dat neemt niet weg dat ze schrijven kan! Ik herinner me goed dat heel veel mensen met een zekere intellectuele reputatie indertijd dachten dat het heil uit China of Cuba kwam.

Ze beschrijft het menselijke lijden, de ontwrichting van het gewone leven, en niet de motivatie die tot de oorlog geleid heeft, zoals Barbara Tuchman in “The guns of august” doet.
Gellhorn bevestigt alleen maar mijn opvatting, dat de mens niks, maar dan ook helemaal niks leert van de geschiedenis. Daar word ik niet vrolijk van.

3 thoughts on “Martha Gellhorn”

  1. Hoi Elz,
    In dit kader is een bezoek aan het Joods Historisch Museum de moeite waard. Daar is nu een tentoonstelling van het werk van Robert Capa en ze laten een goede documentaire over zijn leven zien. Ook alleen maar oorlog, vanaf de Spaanse Burgeroorlog tot aan Vietnam.

  2. Laten we (=Hollandse Hoogte) nu toevallig Capa vertegenwoordigen in Nederland. Althans Magnumphotos.fr

Comments are closed.