dieren, Frankrijk

Leesbril

Goats in their stable
Een geit (l) en de bok (r)

Jammer dat de bok een beetje bang van me was, want toen ik het erf van de Dierenfluisteraar opstapte, hing hij als een jordanese huisvrouw met zijn ellebogen over de onderdeur. Dat deed hij de godganse dag volgens de vrouw van Jean. Maar niet toen ik er was. Een hele lieve bok zonder horens, dat was ook nog eens erg gemakkelijk.

Ik was daar om een broedse-kippenadresje van Jean af te troggelen. De kippen planten zich bij hem als konijnen voort en ik wil zo graag weer kuikens, dat ik nu verdomme eens een echte broedkip ga aanschaffen.
Die slapjanussen van mij lopen een beetje te niksen in plaats van voor nageslacht te zorgen. Iedereen wil eieren van me om onder h??n broedse kippen te leggen, die ik dan ook tandenknarsend afgeef.

Carton box
Een kartonnen doos met kip met neigingen

Bij een kopje lekkere opgewarmde koffie in de grote kamer, met in elke hoek of op elke schoot wel een hond of kat, raadpleegden we de gele gids. Ik kon geen letter onderscheiden wegens het ontbreken van een leesbril.
Het echtpaar ruziede een beetje over brillen: waar is jouw bril nou, weet ik niet, waar heb je hem gelaten, dat weet ik toch niet! enzovoorts tot ik de enorme jaren-70-bril van Jean van de tafel pakte (Maar die is vies!, wat hij ook was) en naam en adres noteerde.

Nu er toch was, kon ik meteen vragen hoe hij die kippen toch zo aan het broeden wist te krijgen. Dat was nogal eenvoudig. Als een kip neigingen vertoonde, zette hij er een kartonnen doos overheen. Werkt altijd.
Hm. Het is een idee.

Frankrijk

Oude spullen

Chickens in the kitchen garden
De moestuin met kippen en in de achtergrond de zijmuur van de schuur

Toen ik zondagavond op het punt stond de kippen naar bed te brengen jagen om ongestoord de prei te kunnen planten, kwam onze vriend en po?®te-paysan Maurice Pasty uit Lafat het tuinpad oplopen.
Hij was bij buurman P langsgeweest en wilde me even begroeten. Dat deze dichter 86 is, verbaast me elke keer. Haal er qua energie en motoriek maar rustig 10 jaar vanaf.
We kletsten een beetje, hij keek nieuwsgierig rond, vroeg of ik dit jaar weer in Lafat ging exposeren en ha, gezellig kippen! We inspecteerden samen de pruimenbomen, die volgens ons nog nooit zo vol hebben gezeten. Reines Claudes en Mirabelles, de allerlekkerste pruimen vond hij ook.
(En nu maar hopen dat er geen vette hagelbui langskomt die een einde maakt aan deze pracht. Ik begin al als vriendin P te denken en te klinken.)

Wat ik ook erg fijn van de mensen hier vind, is dat ze bijna allemaal, op een enkele uitzondering na ik noem geen namen, gewoon verstand van tuinieren hebben en de planten herkennen.
Nu is Maurice natuurlijk behalve dichter ook paysan, die weet in feite alles van het land, het woord zegt het al.

Young prunes

Of ons terrein helemaal doorliep tot daar achteraan bij die heg. Inderdaad. En wat hadden we nog meer voor fruitbomen? Appels, kersen, andere pruimen en aha, een zure kers hier in de moestuin. En wat zien de aardappels er uitmuntend uit! Enzovoorts. Dat in elke afzonderlijke radijs een muis zijn tanden had gezet, vertelde ik maar niet.

barn door

En is die schuur ook van jullie? Yesyes. Ik liet hem het interieur zien, met het stro en de fagots van 50 jaar geleden of meer, de 2cv (30 jaar), de handgemaakte ladders vol houtmijt, de eiken reservevloerplanken, de originele van aangestampte aarde gemaakte vloer en het stalgedeelte (l’?¬©curie). Die laatste ruimte had ik voor mijn denkbeeldige geitjes bestemd. Niet verder vertellen.

– Deze schuur is nog van voor de revolutie, zei hij.
Echt waar? Dat had ik nu nooit gedacht. Ik was stomverbaasd.
Jazeker, en waarschijnlijk was hij nog wel veel ouder. Dat kon je zien aan de deuren, de manier waarop de stenen waren gestapeld, de indeling binnen en de spijkers, die de mensen in die tijd zelf maakten.

barn door
Stokoude zelfgemaakte spijkers

Dat voelde als een cadeau, de leeftijd van de schuur. En dat hij niet had gezegd ouder dan 300 jaar maar van v??or de revolutie, dat kon alleen maar omdat hij dichter is.
Kijk, in zijn laatste bundel heeft hij heimwee naar vroeger:

O?? sont donc ?…

O?? sont donc les jours d’autrefois
Qui restent dans notre m?©moire,
Et racontent parfois l’histoire
De nos soucis, de nos ?©mois ?

O?? sont donc nos villages de Creuse
Pleins de vie ?† chaque saison :
Les foins, la moisson, la batteuse.
Et tous les coeurs ?‚Ć l’unisson ?

O?? sont nos gentilles berg?®res
Qui menaient pa??Ütre les troupeaux,
Parmi les pr?©s et les bruy?®res
Et le doux chant des gais oiseaux ?

O?? sont les paisibles visages
De nos parents, des nos voisins,
Paris vers de lointains voyages
Sur de myst?©rieux chemins ?

A la veill?©e, en nos chaumi?®res,
O?? flambe un joyeux feu de bois ;
O?? sont nos charmantes grand-m?®res
Et leurs histoires d’autrefois ?

Nou, Maurice, al die zaken, die heb je hier nog allemaal bij ons. N’ayez pas peur, zou onze eigen charmante grand-m?¬Ære Germaine zeggen.

Rear side of the barn
De achterkant met de hoge deur voor de hooiwagen en de houten spijlen voor het vee

Frankrijk, mopper

Authentique!

La Mairie
Het gemeentehuis op een feestelijke dag in 2008

Had ik al eerder op de baliemevrouw van de Mairie lopen mopperen?
Toen ik laatst iets moest van de burgemeester en me met een vrolijke groet bij de receptie op het gemeentehuis meldde, bleef er een lange stilte in het kantoortje hangen. Ze zat achter de computer iets te tikken en kon kennelijk niet worden gestoord. Ik wachtte braaf en toen ze zich tenslotte omdraaide, keek ze me alleen maar aan, wat naderhand gezien al een enorme hoeveelheid communicatie was.

Mocht ik nou gaan praten? Dat vroeg ik eerst, mag ik praten? Hoofdknik. Ze kreeg echt die lippen niet van elkaar. Ik legde haar omstandig mijn probleem uit en gooide er flink wat emotie tegenaan, want ik moest een huis-onbewoondverklaring voor de buren hebben om de woonbelasting te laten stoppen. Die was eerst geweigerd. Laat mij maar, had ik aangeboden, ik heb de burgemeester om mijn vinger.

Altijd al actrice willen worden en een gemiste kans, want verdomd, toen ik in het vuur van mijn com?©die mijn stem liet breken, verscheen er (een vermoeden van) een medelijdende trek op haar gezicht. Geloof ik.
Of dacht ze, wat een mislukte actrice? Neen, want ze trok haar lippen van elkaar en gaf geluid.
Ik moest hem een brief schrijven en hem de situatie voorleggen, dat zou het wel gaan. En ze draaide zich om en klopte weer op haar toetsenbord.

Dat was het. Geen groet bij het vertrek, niets.

Nu vertelde iedereen die ik erover sprak, dat dat een bekend verhaal was, want neen, het lag niet aan mij, het was geen xenofobie, maar een gevalletje van dagelijks teveel innemen.
– Je moet ‘s ochtends vroeg gaan, dan is het nog net te doen, zeiden ze. Of onmiddellijk na de lunch misschien, als er weer wat inzit, dacht ik, wat beaamd werd.

Die vrouw werkt daar al sinds de jaren ’70 weet ik uit welingelichte bron, namelijk van de burgemeester van toen, onze overleden vriend Raymond, die vertelde, toen hij haar eens vroeg of ze iets voor hem uit het archief wilde opzoeken, dat ze gewoon geweigerd had. Ze vertikte het gewoon!
Waarom in godsnaam, Raymond, het is haar werk?
Ach, nou ja, zo is ze nu eenmaal, had hij geantwoord, want ze zijn hier in onze commune altijd erg tolerant. Aan functioneringsgesprekken doen ze gelukkig niet.

En toen ik laatst belde omdat ik wilde weet hoe laat een vergadering zou plaatsvinden, nam ze op met: Oui? en gaf met duidelijke tegenzin de gevraagde informatie.
Ik was alweer van slag, want welk gemeentehuis neemt op met Ja?
– Lekker professioneel, mopperde ik even later tegen buurman P, die daar hartelijk om moest lachen, moet ze niet eens met pensioen, die vrolijkerd?
Dat zou niet lang meer duren, dacht hij, en dan vreesde hij het ergste. Ja, dan heeft ze de hele dag de tijd. Je moet er feitelijk medelijden mee hebben.

Dat deed hem eraan denken, vertelde hij verder: toen ik nog zelf mijn boodschappen deed en in de Intermarch?© een bekende tegenkwam, zag ik tijdens het praatje dat hij 12 flessen rode wijn in zijn karretje had gezet.
Hij zag mijn blik en verklaarde dat hij genoeg mensen kenden, die me daar toch dagelijks enorme hoeveelheden wegwerkten, maar hij niet, hoor, hij dronk er maar twee per dag.
Twee? Ja, slechts twee flessen per dag. Ik ben geen alcoholist! had de man nog gezegd.

Buurman kwam niet meer bij van het lachen: En dat is authentique, h?®, echt waar, authentique!

Frankrijk

Kippenklets

3 Comments

Home made fake eggs
Zelfgemaakte oeufs durs gevuld met gips om de kippen te bedotten

Wat doen we in mei? Dan leggen we een ei. Mijn kippen leggen zonder legpauze of rui het hele jaar door, ongelogen, en dat komt volgens buurman P omdat ze zo goed te eten krijgen.
Ik geef ze niets bijzonders, legkorrels en graan van JP (1 FR per kilo) en geef ze af en toe fruit, hardgekookte eieren (sigaar uit eigen doos, wilde ik zeggen, maar die uitdrukking bleek vandaag al in gebruik te zijn bij een andere Hollandais en France) met knoflook en elke zondag pannenkoeken.
Ze scharrelen verder hun kostje bij elkaar, zoals gisteren nog een hele vette hazelworm, die Dikke in zijn geheel naar binnen schrokte. Scharrelkippen, h?®?

Ik keek nog even goed, want een paar dagen geleden had vriendin P een kleine adder in huis doodgeslagen. Dat was inderdaad een echte adder, niet een ringslang of hazelworm. Hoewel kippen ook rustig een adder vermoorden. En opeten.

Nest and eggs
Zoekplaatje met eieren

Kortpoot legt nu al een aantal weken op dezelfde plek, tussen de gerania en de koekoeksbloemen in de moestuin (zie boven). Ik laat de eieren liggen en als ik het aantal niet tot 10 zou beperken, zou de hele moestuin met ei zijn bedekt, want die kleine weet van geen ophouden. Die zet me daar altijd een keel op, zodra het weer gebeurd is, onvoorstelbaar.
Maar gaat ze broeden? Niet.

Vriendin P had 4 weken geleden wel een broedse kip en ze wilde er eieren van mij onder leggen, omdat die zo geweldig mooi, smakelijk en gezond zijn. Ik gaf ze met de aantekening dat ik geen garantie kon geven op de goede afloop, omdat er immers vorig jaar alleen hanen waren geboren.
Ze kreeg er 15 voor de zekerheid en na anderhalve week broeden bleken er nog maar 8 in het nest te liggen. Hoe dat nou kon?

Egg shell
Eierschalen op de openbare weg

Nu had ik een aantal weken op de piste bij het ?©tang aan de kant van haar kippenren een aantal eierschalen gezien, die duidelijk net waren leeggeslurpt, want het geel was nog vloeibaar. Tegelijkertijd kloeg ze dat haar kippen bijna niet meer legden. We kwamen tot de conclusie dat er een agressieve dief bezig was, een boommarter, dacht ze, en zou meteen klemmen gaan lenen bij Herv?© uit het dorp verderop. Ach zielig, want ze zien er wel heel schattig uit, die martertjes.

De broedende kip was bovendien kennelijk zo van slag geraakt – dat moet haast wel als je eieren gewoon onder je vandaan worden gejat – dat na 3 weken de boel was mislukt. De eieren waren gaan rotten: ze had het nest tussendoor dus te lang in de steek gelaten. Die eieren schijnen afgrijselijk te kunnen ontploffen, schijnt.

Chicken greeting the master
Flaptekst met haar flapkam

Nu zat ik ook maar te wachten en te wachten tot ze bij mij eens aanstalten zouden maken. Mooi niet, tot ik gisteravond in de moestuin bij het water geven Flaptekst trof, de kleine rode kip uit de broedmachine, zo geheten vanwege haar enorme kam. Ze stond wazig voor zich uit te staren, terwijl de rest alweer vertrokken was naar de weilanden achter voor een laatste snack die dag.
Shit, dacht ik nog, die is ziek. Ik gaf haar een zetje, ze liep 2 passen en zette het staren voort. Ik liet haar verder maar.

Garden
Begin maar met zoeken

Maar toen ik een uur later de deur van het kippenhok dichtdeed (ze gaan helemaal zelf naar bed) ontbrak Flaptekst. Oh nee, weet je hoe groot het terrein en omgeving hier is en waar ze zich allemaal kunnen verstoppen? De moed zonk me al in de schoenen.

Ik wierp een blik in de konijnenhokken waar de legnesten zijn en daar zat ze, hoor, op de lok- annex nep-eieren. Hoera! Broeds! En nu blijkt hoe handig die dubbele konijnenhokken zijn: ik kan de boel afsluiten, er kan niemand meer in of uit en de a.s. moeder heeft een extra ruimte met zaagsel, water en een beetje voer.

Hen and chicks (July 2013)
Krijgen we deze taferelen weer! (moeder en kinderen in juli vorig jaar)

Vanochtend blies ze zich op en pikte gemeen in mijn hand, toen ik te dichtbij kwam. Jippie! Over 3 weken kleintjes! Nog een voordeel: de andere kippen hebben vanochtend, omdat ze voor een dichte deur stonden, eindelijk mijn zelfgeknutselde leghok in gebruik genomen. Dat staat een verdieping lager.

Maar wat een gezeur, h?®, die kippen. Het houdt me wel bezig.

Frankrijk

Zip!

5 Comments

Winter storage firewood
Twee rijen dik!

– Schaamt die zoon van jou zich niet dat hij zijn moeder zo laat sloven? zei ik om lollig te zijn, toen ik die krankzinnige hoeveelheid hout zag, die vriendin P helemaal in haar eentje netjes had gestapeld.
Nou ja, het viel wel mee, zei ze, nadat ze eerst als vanouds enorm had lopen klagen. Sommige grappen van me kunnen geloof ik niet.

Er is dit jaar wel heel veel gehakt, gezaagd, gekloofd en gestapeld. Dit hout was afkomstig van de drie dikke eiken, die onderaan de weg bij Seigue zo karakteristiek als ijkpunten (yesyes, pun intended) in het weiland hadden gestaan en wier val me had doen wenen, wat ik ook bij de houthakker heb gemeld.

Zo langzaam maar zeker verdwijnen bomen, hegjes en bosjes, waardoor de koeien geen enkele beschutting meer hebben als het regent, stormt, sneeuwt, of als de zon loeiend hangt te branden.

A cut oak tree
Tel de jaarringen

In de weilanden van de Dierenfluisteraar staan daarentegen overal bomen en kabbelen beekjes, terwijl de dieren, als op een schilderij van een 17-eeuwse meester in de schaduw van de bomen staan te mijmeren. Bij ons zoekt het vee vruchteloos naar een plek om de schuilen, als de omstandigheden bar zijn.

Maar dit zoals altijd terzijde, hoewel het me elke keer weer geweldig dwarszit.
(In de Indre zijn ze de gesloopte heggen weer gaan aanleggen, omdat ze – te laat – gemerkt hebben dat die dingen een functie hebben, vertelde buurmans zoon Pierre. )

Cattle in winter
De luwte van de laatste heg helpt niet echt

Ik zou – om terug te komen op de houtstapel – haar wel hebben willen helpen, maar daar ben ik te slap voor.
Weet je hoeveel zo’n meterpaaltje eikenhout weegt? Ik ook niet, wat ik wel weet is dat na 3 stuks mijn armen het nauwelijks nog doen en na 15 kan ik mijn haar niet meer kammen, wegens dode pootjes die ik niet meer boven mijn schouders krijg. Hoe zij daar toch elke keer weer toe in staat is? Ze wordt dit jaar 74!

We waren net daarvoor in het bos geweest, waar het blauwe ventje heel erg nodig weg had gemoeten om te zien of hij dat ene hert kon inhalen. Bess en ik keken op onze horloges en wachtten geduldig tot hij zich weer zou melden. Daar kwam hij, hoor, dorstig, vies, en moe en liet zich meteen in mijn kikkersloot vallen om ook zijn warme buik af te koelen. Hij dronk gulzig modder met hier en daar een jonge kikker.

Het is zaak dat je maakt dat je wegkomt, zodra hij zich schudt. Kijk:

Border took a mud bath
Na de hertenjacht

Toen hij vriendin P zag, wilde hij haar natuurlijk blij omhelzen met zijn stinkende modderlijf.
Ze riep: Assis ! Asseois-toi ! ??†coute !
Niks ervan, hij bleef stinken en springen van blijdschap, tot ik zei dat hij moest gaan zitten: Zit! Hij zat.

– Hij snapt het Frans niet! riep ze verbaasd en toen hij weer opsprong, omdat hij dacht dat weer dat mocht, riep ze: Zip! Zip! en warempel, de sukkel ging zitten.

Dagelijks leven in Frankrijk